Бастауыш пен балабақша және ата-аналар сайты.
  • Ұстаздарға
    • Ұстаздар еңбегі
    • Көрнекіліктер
    • Түйіндеме жасау
    • Сертификат
    • Слайд презентация
    • Балалар ойындары
    • Бастауыш сыныпқа
    • Тәрбиешілерге
    • Мақала жариялау
    • Минусовка
    • Мерекелер
    • Конкурстар
  • Жоспарлар
    • Ағылшын тілі
    • Әр түрлі
    • Бастауыш сынып
    • Балабақша
    • Биология
    • География
    • Информатика
    • Қазақ тілі
    • Логопед дефектолог
    • Математика
    • Өзін-өзі тану
    • Тарих
    • Технология
    • Физика
    • Химия
  • Балаларға
    • Мақал мәтелдер
    • Жұмбақтар жауабымен
    • Ертегілер
    • Мультфильмдер
    • Тақпақтар
    • Шығармашылық
    • Сіз білесіз бе?
  • Аналарға
    • Ана және бала
    • Бала денсаулығы
    • Сұлулық
    • Жүктілік күнтізбесі жаңа нұсқа 2025
    • Баланың жынысын анықтау 2025
    • Сәби жынысын жоспарлау
    • Овуляция күнтізбесі
    • Қалай жүкті болуға болады

Негізгі бет > Аурулар

 

Тіл мүкістігі


Кейбір адамдар “с”, “ц”, “ч”, “ш”, “щ” әріптерін айта алмайды. Ендеше осы әріптерді айтқанда, тіліміздің қозғалысына зер салайық. Мысалы, “с” әрпін айтқанда, адамның тілінің ұшы төменгі тістерге жанасады. Бұл кезде тілдің ұшы мен тістің ортасынан өтетін ауа сыртқа ысылдап шыгады. Сол кезде біз “с” деген дыбысты естиміз. Егерде тілдің ұшын жоғарғы тістерге тигізіп айтсаң, онда мүлдем басқа дыбыс шығады. Сондықтан тіл мүкістігі дегеніміз — жеке дыбыстардың дұрыс айтылмауынан сөздің бұзылуы болады.

Тіл мүкістігі бала сөйлей бастаған кезде біліне бастайды. Егер баланың дыбыстарды қалай айтатынына бірден көңіл бөлмесе, тіл мүкістігі жоғарғы сыныптың оқушысы болғанда да байқалады. Ол кезде балаға әріптерді дұрыс айту қиынға түседі. Тіл мүкістігін емдеуді логопед-дәрігерлер жүргізеді. Әріптерді дұрыс айтпау ересек адамдардың да арасында жиі кездеседі. Оларда тіл мүкістігінің дамуына, тістерінің болмауы, сондай-ақ, ауыз қуысындағы кемістіктер әсер етеді. Мұндай жағдайда ересек адамдарға тіс дәрігеріне көріну керек.

Тұтығу

Кейде адамдар тұтықпалармен қалжындасып, орынсыз келеке жасайды, бұл жай олардың одан да қатты тұтығуына себеп болады. Тұтығу — адамның сөйлеу мүшесінің дамуында, әсіресе балалық жаста, жиі кездесетін ақаулық.

Егер тұтықпа баланы уақытында емдемесе, ол есейгенде де оның тұтығып сөйлеу әдеті қалады және оған көмек беру қиындайды. Сөйлеу мүшесінің бұзылуына адамның жүйке жүйесінің қызметіндегі өзгерістер себеп болады.

Тұтығу әдетте, бала қатты қорыққанда немесе бір мезгілде барлық ойын тез айтып жеткізуге талпынғанда пайда болады. Егер тұтықпа баланы келемеждеп күлсеңіз немесе оған ұрса бастасаңыз, онда ол сөйлеу кезінде өзіне сенімділігін мүлдем жоғалтып, одан да қатты тұтыға бастайды. Бүгінде тұтықпаны емдеуге болады, онымен ерекше мамандар — логопед-дәрігерлер айналысады.

Мына жазбаларды да оқуға кеңес береміз:

Адам тілінің сөйлеуден басқа атқаратын қандай қызметін білесіз?

Сөйлеу дегеніміз не?

Кереңдік қалай пайда болады және оның қанша түрі бар?

Дауыстың қарлығуы және оның алдын алу жолдары.

Поделиться в WhatsApp

Мына ұқсас жазбалар топтамасын ұсынамыз:

  • Қанның бұзылуы
  • Қант диабеті
  • Соғып алу
  • Шыжың
  • Тіс аурулары туралы

комментария 5 Пікір қосу

  • Айгерим 28.11.2021 в 00:35

    Қазіргі таңның өзекті мәселелері шешімін табу үшін тың мәлімет

    Ответить
  • Айгерим 28.11.2021 в 00:33

    Қазіргі таңдағы балалардың өзекті мәселесі ғой

    Ответить
  • Балнур 20.11.2021 в 21:44

    Кішкентай балалар емізік емгеннен соң да тілдері анық болмайды

    Ответить
  • Айжамал 28.09.2021 в 03:11

    қазіргі танда осы ауырулар көбйіп барады

    Ответить
  • Алмагул 14.02.2021 в 16:01

    Қазіргі таңда тіл мүкістігі мен тұтығу жайында мәліметтерге қанықпыз ғой. Тұтығу жайында тың мәліметтер жарияланса?

    Ответить

Пікір қалдыру

Тек мақалаға байланысты пікіріңізді жазыңыз сұрағыңыз болса мына сілтемені басыңыз!
Жауапты кері қайтару

  • қазақша жұмбақтарЖұмбақтар жауабымен

    11 Авг 2025 / Толық оқу

  • Кім жылдам турнирі

    25 Авг 2025 / Толық оқу

  • мақал мателМақал-мәтелдер және нақыл сөздер жинағы

    14 Авг 2025 / Толық оқу

  • Қазақша Жаңылтпаштар Жинағы

    12 Авг 2025 / Толық оқу

  • қазақша жұмбақтар Жұмбақтар жауабымен

    11 Авг 2025 / Толық оқу

  • тегін сертификат Тегін немесе Ақылы Сертификат Алу

    16 Фев 2014 / Толық оқу

  • Оқушы портфолиосының үлгісі

    30 Авг 2013 / Толық оқу

Жаңа жазбалар

  • Кім жылдам турнирі
  • Мақал-мәтелдер және нақыл сөздер жинағы
  • Қазақша Жаңылтпаштар Жинағы
  • Жұмбақтар жауабымен
  • Су перісінің бар екеніне сеңесін бе?

Сайтта жарияланған мақалаларды сайт әкімшілігінің рұқсатынсыз басқа сайттарға жариялауға тиым салынады.Мақаланы басқа сайтқа жариялауға байланысты сұрақтарыңызды hat@erketai.kz электронды почтасына жазыңыздар.Сайттың барлық құқықтары қорғалған © ERKETAI.KZ 2012 жылдан бастап жұмыс жасайды.